Hämeenlinna ligt op een makkelijk bereikbare plek in Zuid-Finland: tussen de steden Tampere, Lahti (beide iets minder dan 80 km rijden) en Helsinki (ongeveer 100 km rijden). Toch waren we er nog nooit geweest. Daar kwam deze voorjaarsvakantie verandering in. We gingen eindelijk een bezoek brengen aan het kasteel van Hämeenlinna – een van de mooiste kastelen van Finland. Daarnaast lag er nog een andere plek die we al een tijdje wilden bezoeken: Iittala. Daar staat de wereldberoemde glasfabriek van het merk met dezelfde naam, en een museum met glaskunst en serviesgoed van Iittala. Hieronder lees je alles over ons bezoek.
Let op: ik kreeg van een oplettende lezer in Finland een berichtje dat het glasmuseum per 1 mei 2026 gesloten is. Ze zijn nog op zoek naar een nieuwe locatie om daar weer open te gaan.
Heb je de gratis vakantieplanner Finland al gedownload? Hierin plan je je hele vakantie in Finland op basis van onze tips en ervaringen. Ook bevat de reisplanner een inpaklijst voor de zomer in Finland (inclusief muggentips), alles om warm te blijven in de winter in Fins Lapland, een smakelijke boodschappenlijst voor in de Finse supermarkten en een handige checklist voor de overtocht naar Finland. Download de gratis vakantieplanner hier.
Het kasteel van Hämeenlinna
Hämeen linna (het kasteel van Häme) staat om het makkelijk te maken in de stad Hämeenlinna in de Zuid-Finse regio Häme. Toen we door Hämeenlinna reden, zagen we het kasteel al staan aan de andere kant van het water. Het zag er indrukwekkend uit!
Je kunt het kasteel op eigen houtje verkennen, of een rondleiding volgen. Wij deden het laatste. Onze gids, die gespecialiseerd was in de geschiedenis van de middeleeuwen, vertelde dat het kasteel waarschijnlijk is gebouwd aan het einde van de 13e eeuw. Het stond toen in de grenszone tussen Zweden en de Russische stadstaat Novgorod.
Het kasteel is verdeeld in drie verdiepingen, die bewoond werden door drie verschillende maatschappelijke klassen:
- beneden woonde de adel
- op de eerste verdieping woonden de ‘gewone’ mensen (die trouwens ook in huisjes rondom het kasteel konden wonen)
- en op de tweede verdieping, boven in het kasteel, verbleven de soldaten
De soldaten hielden vanaf hun hoge positie natuurlijk de omgeving in de gaten om te kijken of niemand het kasteel wilde aanvallen. Maar ze hadden niet zoveel te doen: voor zover we weten, is het kasteel van Häme nooit belegerd. De soldaten hadden dan ook veel vrije tijd en historische vondsten in het kasteel geven informatie over hoe ze hun tijd verdreven met bijvoorbeeld spelletjes.
Hoewel houten delen van het kasteel (zoals balkons, trappen, plafonds en loopbruggen) in de loop der eeuwen door branden verloren zijn gegaan en onze gids ons op het hart bleef drukken dat de witte muren er in de middeleeuwen allemaal veel kleurrijker uitzagen, vonden wij dat het kasteel heel goed behouden is gebleven.
Ze had ook nog een tip voor ons: in de kerk van Hattula, niet ver van Hämeenlinna, zijn wel muurschilderingen bewaard gebleven. Als je tijd hebt, is het dus zeker de moeite waard om daar ook even binnen te lopen.
Olympische geschiedenis in Ahvenisto
Een andere interessante plek in Hämeenlinna vind je aan de rand van de stad, rondom het meer Ahvenistojärvi. Recreatiegebied Ahvenisto heeft een bijzondere geschiedenis: deze plek werd tijdens de Olympische zomerspelen in 1952 (in Helsinki) gebruikt voor meerdere onderdelen. Wij kregen er een korte rondleiding van Nelli, die voor de gelegenheid een heel bijzonder shirt had aangetrokken. Ze kreeg het van haar opa, die in 1952 als turner meedeed aan de openingsceremonie van de spelen.
Nu kun je bij Ahvenisto het hele jaar door wandelen en in de zomer ook zwemmen, suppen en klimmen in het klimpark. Het wedstrijdzwembad van de Olympische spelen is nog steeds in gebruik en in het gebouw met de Olympische ringen erop is een café gevestigd. Maar je kunt ook zelf worstjes meenemen en die klaarmaken in de kampvuurhut waarvan iedereen gebruik mag maken.
In elk jaargetijde is het leuk om hier naar de sauna van Ahvenisto te gaan, die je kunt afhuren voor een uur. Natuurlijk is er ook een plek bij om na het zweten af te koelen in het meer.
Eindelijk naar Iittala
Op ongeveer een kwartier rijden van Hämeenlinna ligt een dorpje met een naam die wereldberoemd is geworden: Iittala. Hier staat de glasfabriek van het merk Iittala en als er glas geblazen wordt, kun je daar vanaf een balkon naar kijken.
Helaas was de fabriek toen wij er waren net een week gesloten. Dat gebeurt elk jaar in de Zuid-Finse voorjaarsvakantie, in de zomer (grofweg 6 weken vanaf Midzomer) en rondom Kerstmis.
Gelukkig konden we wel het glasmuseum bezoeken. Daar keken we onze ogen uit en kregen we tijdens een rondleiding veel interessante weetjes te horen over de geschiedenis en huidige bedrijfsvoering van het merk Iittala (dat tegenwoordig deel uitmaakt van de Fiskars Group).
Er wordt hier al sinds 1881 glas gemaakt. Iittala werd groot dankzij een Zweedse glasblazer die in Zweden een door hem beoogde promotie niet kreeg en daarom boos naar Finland vertrok. Zijn kneepjes van het vak vormden de basis voor het succes van Iittala – ook al ging hij daar na een tijdje ook weer boos weg.
Sommige glasobjecten van Iittala, zoals de Aalto-vaas, zijn wereldberoemd geworden. Aalto was zijn tijd ver vooruit met zijn ontwerpen en veel mensen wisten niet goed wat ze met zijn ontwerpen moesten. En hij ging het ze niet vertellen, want hij vond juist dat je je fantasie moest gebruiken om te bedenken wat een voorwerp voor jou kon betekenen. “Vergeet niet om te blijven spelen!” zei hij.
De meeste glasobjecten van Iittala zijn glad en helder, met verschillende kenmerkende kleuren. Een uitzondering is de Ultima Thule-reeks van ontwerper Tapio Wirkkala. Die ontstond eigenlijk per ongeluk: het glas was hobbelig geworden doordat de mal waarin het was gegoten was verbrand. Wat eerst een mislukking leek, werd later een bekend ontwerp dat nog steeds in productie is. Eigenlijk is ‘hobbelig’ ook veel makkelijker, omdat je oneffenheden zoals belletjes minder opvallen.
Een andere uitzondering op de heldere en gladde stijl wordt gevormd door enkele glasobjecten van wit melkglas, Deze reeks werd gemaakt door een medewerkster van de fabriek die het niet mooi vond om, na het leegdrinken van een glas melk, de restjes melk aan de binnenkant van het glas zo duidelijk te zien.
Een buitencategorie glasobjecten ontstaat doordat de glasblazers buiten werktijd mogen experimenteren en daarbij alle materialen en gereedschappen mogen gebruiken. Daaruit ontstaan de gekste dingen, zoals een gitaar, viool en saxofoon van glas waarop je echt kunt spelen. Of een bierglas van 125 liter en een hele hoge Aalto-vaas. Deze experimenten zijn ook een mooie gelegenheid voor glasblazers om kennis met elkaar te delen. Elke glasblazer heeft namelijk zo zijn of haar specialisatie. Voor sommige items geldt dat er maar een paar glasblazers zijn die ze kunnen maken.
Zo kwamen we nog meer te weten, zoals hoe de glasblazers een luchtbel in een stuk glas maken, en waarom Iittala zand uit België gebruikt en (bijna) niet uit Finland.
Alle informatie voor een bezoek aan Iittala vind je op de website van Iittala Village. Dat bestaat uit de glasfabriek, het glasmuseum en een grote Iittala-winkel, plus nog meer kleine winkeltjes. Al met al kun je hier best een tijdje rondkijken, dus plan genoeg tijd in als je ook naar Iittala komt!
Iloranta
Wij verbleven in de regio Häme bij Iloranta, wat letterlijk zoiets betekent als Geluksstrand. Het is een vakantiepark aan een meer waar je een echt Finse zomer- of wintervakantie kunt beleven. Want soms zijn de simpelste dingen het fijnste en de Finnen komen hier al meer dan 85 jaar naartoe om daarvan te genieten. Iloranta is een populaire bestemming voor Finse schoolkampen en bedrijfsuitjes. Maar je kunt er ook gewoon je eigen vakantiehuisje huren.
Op het terrein is in elk seizoen van alles te doen. In de winter kun je bijvoorbeeld stepsleeën, sneeuwschoenwandelen, langlaufen, ijshockey of curling spelen en een Finse sneeuwsdraaimolen proberen. Wij leenden een paar stepsleeën en gingen daarmee naar een vuurplaats bij het meer om broodjes te bakken boven een vuurtje. Daarna gingen we lekker in de sauna – en afkoelen in het ijswak natuurlijk.
Daarna stepten we bij het vallen van de duisternis terug naar het hoofdgebouw. ’s Avonds wordt daar heerlijk voor je gekookt: pure gerechten met lokale ingrediënten zoals havermoutpap met bosbessen, Karelische pasteitjes met eierboter en vlees met lingonbessen of dillesaus en gemarineerde paddenstoelen.
En de volgende ochtend staat er dan weer een lekker ontbijtje voor je klaar, zodat je helemaal klaar bent voor een nieuwe dag!
Winter in Zuid-Finland
Iloranta, Iittala en Hämeenlinna zijn dus een fijne bestemming voor een wintervakantie in Zuid-Finland. Ook handig: dit deel van Finland is heel comfortabel bereikbaar met de veerboot van Finnlines vanuit Travemünde. Wij hebben daar nu al meerdere keren gebruik van gemaakt in de zomervakantie. Hier lees je meer over een wintersport in Zuid-Finland met de veerboot van Finnlines.
Hoera! De reisgidsen met al onze tips voor Zuid-Finland en voor Fins Lapland (voor zomer én winter) zijn nu allebei verkrijgbaar.
Zijn ze hier uitverkocht? Kijk dan ook nog even hier op de website van uitgeverij Edicola.
Wij werden uitgenodigd voor een bezoek aan de regio Häme om onze ervaringen te delen op Stralend Finland.
Deze pagina kan affiliatelinks bevatten. Als jij via zo’n link iets koopt of boekt, krijg ik een kleine vergoeding. Dit gebeurt anoniem en kost jou niets extra’s. Samenwerkingen en affiliatelinks stellen mij in staat om deze website te onderhouden en jou van informatie te blijven voorzien. Meer hierover lees je in mijn disclaimer/privacyverklaring.
